Tài Xế Xe Tải Cần Kỹ Năng Gì Ngoài Bằng Lái

Tuyển tài xế, người đầu tiên đưa bằng C1 còn hạn, chạy mười năm. Nhận. Ba tuần sau khách phàn nàn: xe tới trễ mà không báo, giao xong không gọi xác nhận, hàng dỡ xuống bừa bãi.

Lái xe giỏi và làm nghề giỏi là hai chuyện. Bài này nói về phần thứ hai, phần mà bằng lái không kiểm tra.

Bằng lái chỉ là điều kiện tối thiểu

Theo Luật 36/2024/QH15 hiệu lực từ 1/1/2025, hạng bằng phân theo khối lượng toàn bộ theo thiết kế:

Hạng	Khối lượng toàn bộ	Thời hạn
B	đến 3.500 kg	10 năm
C1	trên 3.500 tới 7.500 kg	10 năm
C	trên 7.500 kg	5 năm

Thực tế: hạng B chạy được tới cỡ xe 1,5 tấn; từ 2 tấn trở lên cần C1; xe 10 tấn trở lên cần C.

Đó là điều kiện pháp lý. Còn để làm nghề được thì cần thêm mấy thứ khác.

Bốn kỹ năng khách nhận ra ngay

Báo trước. Gọi khách trước khi tới chừng 30 phút. Trễ thì báo ngay chứ không đợi khách hỏi. Việc này không dạy trong trường lái mà quyết định phần lớn ấn tượng của khách.

Lùi và quay đầu trong đường hẹp. Đây là kỹ năng ăn tiền thật. Tài lùi tốt nhận được cuốc mà người khác từ chối, và mấy cuốc đó giá tốt hơn.

Chằng buộc. Hàng nặng phải chèn kín, chằng vòng qua đỉnh kiện ghì xuống sàn, chặn trước sau. Chằng sai là hàng xê dịch, và hàng hỏng thì mất cả cuốc lẫn khách.

Ghi chép giao nhận. Đếm số kiện, ghi vào biên bản, chụp ảnh lúc xếp lên và lúc giao. Tài xế làm đủ mấy việc này thì nhà xe ít khi phải đền.

Ba thứ nên dạy ngay tuần đầu

Người mới dù chạy lâu năm cũng cần biết cách làm của mình.

Khung giờ được chạy. Xe tải nhẹ bị hạn chế vào nội đô 6h tới 9h và 16h tới 20h; xe có khối lượng chuyên chở trên 2.500 kg bị hạn chế 6h tới 22h, theo Quyết định 23/2018/QĐ-UBND sửa đổi bởi 23/2019/QĐ-UBND. Trên tuyến vành đai thì cả hai nhóm chạy được không giới hạn giờ.

Quy trình giao nhận của nhà xe. Mẫu biên bản, chụp ảnh lúc nào, gọi ai khi có sự cố. Thống nhất một cách làm cho mọi xe.

Xe được chở tối đa bao nhiêu. Chép dòng khối lượng hàng chuyên chở cho phép trong đăng kiểm ra và dán lên cabin. Nhớ nhầm một lần là đủ tiền phạt bằng mấy cuốc.

Kiểm xe mỗi ngày: dạy thành thói quen

Năm phút trước khi nổ máy, làm đủ năm việc:

Đi một vòng nhìn lốp: xẹp bên nào, gai còn không, có vật gì cắm vào. Nhìn dưới gầm xem có vệt dầu hay nước rò. Kiểm mức dầu máy và nước làm mát. Bật đèn, xi nhan, còi. Đạp thử phanh khi xe còn đứng.

Tài xế làm đủ thì hiếm khi chết máy giữa đường. Mà chết máy giữa đường là mất cuốc, mất khách, và tiền cứu hộ.

Nhắc thêm mốc bảo dưỡng: thay dầu máy mỗi khoảng 5.000 km. Tài xế là người biết số km hằng ngày, nên để họ theo dõi luôn.

Năm phút mỗi sáng: lốp, vệt rò dưới gầm, mức dầu và nước, đèn còi, đạp thử phanh.

Người có bằng nhưng chưa chạy dịch vụ

Nhóm này khác hẳn tài xế đã chạy dịch vụ. Họ lái được nhưng chưa quen nhịp công việc.

Mấy thứ họ thường chưa biết: chờ khách là bình thường và không được cáu · hàng của khách phải giữ như của mình · giấy tờ ký nhận quan trọng ngang việc lái · khách hỏi thì trả lời được xe đang ở đâu.

Cách làm quen: cho chạy kèm vài chuyến với người cũ. Vài buổi là đủ, và nó tránh được mấy tháng mất khách.

Giữ tài xế: mấy điều thực tế

Tuyển được rồi thì giữ, vì đào tạo lại tốn hơn nhiều.

Nói rõ nguyên tắc chia cuốc. Tài xế chấp nhận thiệt một hai cuốc nếu thấy có nguyên tắc; không chấp nhận nếu thấy tuỳ hứng.

Trả đúng hẹn. Đây là điều đơn giản nhất và cũng là lý do mất người nhiều nhất.

Nói rõ về thiết bị giám sát. Xe kinh doanh vận tải hàng hoá phải lắp thiết bị giám sát hành trình, và từ 1/1/2028 xe tải còn phải lắp thiết bị ghi nhận hình ảnh người lái. Giải thích rằng nó bảo vệ chính họ khi khách trách oan, và nói rõ mình dùng dữ liệu để làm gì.

Bảo dưỡng xe đàng hoàng. Tài xế chạy xe hay hỏng thì mệt và mất thu nhập. Xe được chăm là một cách giữ người mà nhiều chủ xe không nghĩ tới.

Áp tải và phụ xe

Với hàng cần bốc dỡ nhiều hoặc hàng giá trị cao, có thêm người đi cùng là đáng.

Phụ xe làm được: bắt tín hiệu khi lùi, phụ khiêng, canh xe khi tài xế đi giao, đếm kiện cùng khách.

Với chuyến giao nhiều điểm, có phụ xe thì mỗi điểm nhanh hơn hẳn vì tài xế không phải rời vô lăng.

Cách tính: so lương phụ xe với số điểm giao thêm được trong ngày. Chuyến nhiều điểm thường có lời; chuyến một điểm thì không cần.

Chuyện thu hộ tiền

Nếu tài xế phải thu tiền hộ khách, chốt rõ ngay từ đầu với cả hai bên.

Ai giữ tiền và nộp lúc nào. Khách trả thiếu thì tài xế có quyền không giao hay vẫn giao. Mỗi khoản thu phải có ảnh hoặc tin nhắn xác nhận.

Không nói rõ thì tới lúc có chuyện, tài xế là người đứng giữa và chịu trách nhiệm mà không có căn cứ nào.

Câu hỏi hay gặp

Chạy xe tải cần bằng hạng gì

Theo khối lượng toàn bộ: hạng B tới 3.500 kg, C1 trên 3.500 tới 7.500 kg, hạng C trên 7.500 kg. Thực tế B chạy tới cỡ 1,5 tấn.

Bằng C có thời hạn bao lâu

Năm năm, ngắn hơn hạng B và C1 vốn mười năm. Nhớ mốc đổi, lỡ hạn là xe nằm.

Kỹ năng nào khách nhận ra ngay

Báo trước khi tới, lùi và quay đầu trong đường hẹp, chằng buộc đúng, và ghi chép giao nhận đầy đủ.

Người mới chưa chạy dịch vụ thì làm sao

Cho chạy kèm vài chuyến với người cũ. Vài buổi là quen nhịp, tránh được mấy tháng mất khách.

Nói với tài xế về thiết bị giám sát thế nào

Nói rõ nó bảo vệ họ khi khách trách oan, và nói rõ mình dùng dữ liệu để làm gì, không dùng để làm gì.

Có nên thuê phụ xe không

Với chuyến giao nhiều điểm hoặc hàng cần bốc dỡ nhiều thì đáng. Chuyến một điểm thì không cần.

Đăng xe tìm hàng

Vào timhangxetai.com đăng thông tin xe. Ghi rõ tài xế chạy tuyến nào quen, có nhận khiêng vác không, và có phụ xe đi cùng không.

Ba dòng đó nói về con người chứ không phải về chiếc xe, và đó là thứ khách hàng giá trị cao để ý.

Bài này có ích thì gửi cho anh em đang tuyển tài. Bốn kỹ năng ở đầu bài đáng hỏi ngay trong buổi phỏng vấn.

Bài viết liên quan

• Thuê xe tải chở hàng đi tỉnh cần lưu ý gì
• Cách tính cước vận chuyển hàng hóa bằng xe tải
• Chạy Xe Tải 20 Tấn: Tải Trọng Trục Và Cách Tính Lại Giá

Quy định nhắc trong bài tra tại Cục Cảnh sát giao thông.